Tôi là người Nga, có con
15 tháng tuổi và không ngừng ngạc nhiên vì sự khác biệt trong cách nuôi
dạy trẻ em ở Việt Nam, khi thấy các mẹ xứ này “cái gì cũng sợ”.
Dưới đây là bài đánh giá về cách nuôi
dạy con tại Việt Nam dưới góc nhìn của một bà mẹ trẻ người Nga, đã sống
tại Việt Nam hơn 10 năm, lấy chồng người Việt và cả gia đình đang an cư
tại miền Nam.
Tôi là Tây 100% (sở dĩ tôi viết bằng
tiếng Việt là do tôi có bằng đại học ngành Việt Nam học và hiện làm
phiên dịch tại đây). Tôi có con 15 tháng tuổi và không ngừng ngạc nhiên
vì sự khác biệt trong cách nuôi dạy trẻ em ở Việt Nam và quê hương tôi.
Nếu bảo tôi nhận xét về cách nuôi con ở quê chồng, tôi có thể rút gọn
trong một câu “mẹ Việt cái gì cũng sợ”.
Các mẹ cho con ra ngoài thì sợ bị mưa
ướt rồi chắc chắn sẽ bệnh. Trong khi ở đất nước tôi, trẻ vẫn chơi với
các bạn bình thường, gặp mưa thì tìm chỗ trú và bố mẹ cũng không mấy lo
lắng khi con ướt mưa. Khi tôi hỏi “Sao nhiều mẹ sợ mưa vậy?” thì có
người khẳng định “Mưa ở Việt Nam độc”… Vậy sao tôi ở đây lâu như thế, bị
mưa ướt mấy chục lần vẫn chưa bị bệnh bao giờ?
Các mẹ Việt còn sợ gió. Có vấn đề gì với
gió chứ? Tôi đi hóng gió chứ không sợ trúng gió, con tôi từ nhỏ cũng
thế. Với lại làm gì có nhiều gió ở miền Nam khi quanh năm trời nóng, chỉ
có tháng 12, tháng một trời hơi mát thôi (lúc đó mới tận hưởng gió
được).
Nước cũng khiến các mẹ sợ. Khi còn ở quê
thì ai cũng tắm nước lạnh và có thể nhiễm lạnh, tôi công nhận. Nhưng
bây giờ ở thành phố tắm nước ấm rồi, sao phải kiêng ngay cả khi bệnh?
Xưa nay em bé ở nước tôi được tắm vào buổi tối ngay trước khi đi ngủ,
tắm khoảng 20-30 phút cho mệt và ngủ ngon, không ai bị bệnh cả. Tại sao
phải sợ nước? Tôi vẫn tắm con như các mẹ Nga, sức khỏe của cháu trộm vía
rất tốt! Ngay cả khi bé uống nước, bị đổ vào người, mẹ đẻ tôi nói:
“Khoan thay áo, trời ấm mà, nó sẽ tự khô trên người nó”. Hồi nhỏ tôi
cũng được nuôi như vậy, cho đến giờ, gần 30 tuổi, tôi rất ít ốm và phải
dùng đến kháng sinh có mấy lần trong đời thôi (đều không liên quan với
cảm cúm).
Chuyện đi lại của con cũng là nỗi lo của
nhiều mẹ. Khi đi chơi với các bạn Việt Nam, tôi thấy lạ là cứ hễ con
ngã là họ đỡ ngay. Còn khi đi chơi với các bạn cùng xứ, tôi thấy họ
không bao giờ hướng tới con, trừ khi con ngã rất đau, khóc la không đứng
lên được. Khi thấy con tôi chạy lon ton, các mẹ Việt Nam hết “ô, a” rồi
nhắc “Coi chừng nó té, cẩn thận kẻo va!”.
Làm sao con đi vững được nếu mình cứ bao
bọc nó mãi? Nghe nói trước đây ở quê, em bé nào cũng biết đi trước thôi
nôi, sao bây giờ tôi thấy con người ta mười mấy tháng mà chưa biết đi
và ai cũng thấy đó là bình thường. Không cho nó ngã sao nó tập đi được?
Vấn đề ăn uống, tôi thực sự không
muốn đề cập nhưng mọi thứ cứ đập vào mắt. Tình hình hiện nay sẽ dẫn đến
hậu quả nặng nề trong tương lai, nhưng đại đa số các mẹ dường như mù
quáng, vẫn muốn lao xuống vực.Nhiều trẻ rõ béo, thế mà xung quanh ai
cũng mừng. Nó sẽ gặp vấn đề sức khỏe (tim mạch, tiết tố, xương khớp) về
sau và thử hỏi, lỗi tại ai? Gần một nửa số trẻ tiểu học ở Việt Nam bị
thừa cân (theo khảo sát tại TP HCM), thế mà TV và báo chí tràn ngập
“phương pháp cho trẻ ăn uống nhiều hơn”.
Con tôi mũm mĩm nhìn rất dễ thương (15
tháng nặng 12kg) nhưng bà ngoại nó nói: “Đến 2 tuổi còn được nhưng lớn
hơn phải bớt mập không thì yếu sức khỏe đấy”. Tuy nhiên, nếu ai muốn con
mũm mĩm như con tôi thì tôi xin bật mí vài “bí quyết”: Trẻ không chịu
ăn thì thôi, để đến bữa sau vậy. Không ép, không dụ, không đi rong,
không xem TV. Bắt con ngồi ghế cao, tuyệt đối không được ăn ngoài ghế
hoặc xem hoạt hình. Không ăn thì thôi. Ăn không hết thì thôi. Thế này
trẻ sẽ không chán ăn, không biếng ăn mà ăn rất ngon miệng.
Ban đầu tôi cũng suy nghĩ rất nhiều,
phân tích và theo dõi phương pháp nuôi dạy trẻ của Việt Nam xem có gì
hay để áp dụng. Thực sự, tôi thấy có nhiều điều hay trong cách dạy con
của người Việt, chẳng hạn, dạy cho con ngoan, biết thương bố mẹ ông bà,
cùng tham gia sự kiện của gia đình… nhưng riêng vấn đề rèn luyện sức
khỏe của trẻ, đến bây giờ, tôi hầu như chỉ thấy tiêu cực mà thôi.
Ừ thì ở quê trẻ sống tự nhiên và khỏe
mạnh nhưng cũng có nhiều gia đình bắt đầu bao bọc và “giữ kỹ” con vô
cùng như ở thành phố. Kết quả là trẻ hết sốt lại viêm họng, hết viêm
họng lại sốt. Yếu sức khỏe là vậy thì hầu như không có thuốc nào mà
chữa. Nếu trẻ sợ gió thì đương nhiên khi gặp phải gió sẽ bị ốm, còn nếu
không sợ gió ngay từ nhỏ thì sau này gặp gió đâu phải sợ nữa? Nước cũng
vậy, việc bị ngã cũng vậy. Ngã biết đau, sau nay sẽ chạy cẩn thận.
Dù sao tôi cũng quen 2-3 gia đình trẻ
Việt Nam sống khỏe, dám nghĩ dám làm, tích cực và ít sợ. Nhưng tiếc quá,
chỉ có 2-3 gia đình thôi.
Tôi không muốn đề cập đến vấn đề giáo
dục trẻ trong bài này, cuộc tranh cãi “Tây – Ta”, “tự lập – hiếu thảo”
tiếp diễn mãi vẫn chưa có hồi kết. Chỉ nói ở đây một khái niệm là “viện
dưỡng lão” mà ai cũng lấy làm ví dụ về “hậu quả” của việc dạy con độc
lập ở các nước phương Tây.Nhiều người Việt nói rằng, cứ dạy con tự lập đi, để rồi khi già nó sẽ cho mình ra rìa! Có lẽ nhiều người đã hiểu hoàn toàn sai.
Như ở Nga – quê hương tôi, chuyện con
cái đưa bố mẹ vào viện dưỡng lão khá hiếm. Thường bố mẹ già sống với con
cái hay sống một mình vì chính họ thích vậy chứ không phải do con “hắt
hủi”. Mẹ đẻ tôi còn phải thuyết phục ông ngoại một thời gian rất lâu,
ông mới chịu sang ở gần mẹ nhưng phải mua căn hộ khác chứ không sống
chung. Cho nên, bạn đừng vội nói rằng “dạy con tự lập rồi nó sẽ bỏ mình
khi già”. Chuyện này dù có, nhưng ít và chủ yếu lại hay thấy ở các gia
đình mà con cái được quá cưng chiều.
Tôi biết bài của mình sẽ bị phê bình ác
liệt vì “xưa nay chúng tôi vẫn làm vậy, bạn xen vào làm gì”, nhưng tôi
thấy tội nghiệp trẻ Việt Nam quá. Bố mẹ chúng cứ tưởng họ làm mọi thứ
tốt nhất cho con mình, ai ngờ đó lại là làm hại: Gây áp lực cho nhau,
giữ kỹ cho mệt cả mẹ lẫn bé, rồi khi con ốm thật thì lại cố truy tìm
người có lỗi. Hỡi ơi, em bé nào cũng bị ốm, không ốm thì sao nó có thể
có hệ miễn dịch đủ.Nguồn tin: shopdochoicuabe.blogspot.com
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét